Przedmowa do 73. wydania niemieckiego
Dziś jeszcze, 111 lat od ukazania się pierwszego "Kalendarza dla inżynierów sanitarnych", nadal aktualne jest słowo wstępne Hermana Recknagla z 1896 r. i mogłoby stanowić przedmowę do współczesnego wydania 73. Postęp w technice ogrzewnictwa, wentylacji i klimatyzacji, a także w zaopatrzeniu w ciepłą wodę w chłodnictwie spowodował, iż objętość obecnego wydania wzrosła w sposób znaczący.
Istotny problem przy aktualizacji "Recknagla" stanowią zawsze normy. Dostosowanie obecnych niemieckich norm DIN do nowych europejskich (EN) i międzynarodowych (ISO) jeszcze nie ukończono. Z tego też powodu najczęściej zastosowano dotychczasowe (stare) oznaczenia. Przyjęto także kilka nowych, które się już utrwaliły i tak: na współczynnik przenikania ciepła – U (dotychczas – k), na współczynnik przewodzenia ciepła – h (dotychczas - ), indeks dla strony zewnętrznej – e (dotychczas – a), dla określenia temperatury – Θ (dotychczas ), strumień ciepła oznaczony jest przez Φ (dotychczas ).
W obecnym wydaniu poza aktualizacjami wprowadzono bardziej istotne zmiany i uzupełnienia w następujących działach:
Podstawy:
Uzupełniono lub też opracowano na nowo rozdziały dotyczące odczucia cieplnego, higienicznych wymagań w wentylacji pomieszczeń (WP) zgodnie z DIN 6022, a także podstaw techniki pomiarów.
Ogrzewanie:
Na nowo opracowano działy obejmujące gazowe urządzanie grzewcze, elektrycznego ogrzewania pomieszczeń, wytwarzania ciepła, instalacji olejowych i zbiorników oleju oraz krytych basenów kąpielowych.
Wentylacja i klimatyzacja:
Opracowano na nowo lub przerobiono w sposób znaczny rozdziały dotyczące chłodzenia powietrzem zewnętrznym (Freie Lüftung), badania jakości filtracji, nawilżaczy, rozdziału powietrza, ochrony przeciwpożarowej, urządzeń wentylacyjnych, klimatyzacji wspomaganej sorpcją, powietrznych urządzeń grzejnych, garaży, tuneli i pomieszczeń hodowli zwierząt.
Zaopatrzenie w ciepłą wodę i chłodnictwo:
Tu także wprowadzono uzupełnienia stosownie do współczesnego stanu techniki, a rozdziały dotyczące korozji oraz zapobieganiu osadzania się kamienia są nowo wprowadzone.
Suplement:
W tym rozdziale przedstawiono aktualne regulacje prawne obowiązujące w Niemczech oraz komentarz dotyczący rozporządzenia o oszczędności energii (EnEV – Energieeinsparverordnung) i jego nowelizacji.
Angielski słownik dotyczący przedstawionej dziedziny:
Na życzenie wielu użytkowników przytoczono w indeksie nazw odpowiedniki w języku angielskim.
W tym wydaniu bezpośredni współudział posiadają:
Prof. Dr.-Ing. K.-J. Albers, Esslingen:
- Podstawy akustyki (rozdz. 1.5)
- Ochrona przed hałasem (rozdz. 2.3.11)
- Specjalne zagadnienia w wentylacji i klimatyzacji(rozdz. 3)
- Wentylacja naturalna (rozdz. 3.2.1)
- Badania filtrów (rozdz. 3.3.3-2)
- Rozdział powietrza/Niezbędne wyposażenie dodatkowe (rozdz.3.3.5-6)
- Ograniczenie hałasu (rozdz.3.3.6)
- Urządzenia wentylacyjne (rozdz.3.4)
- Nagrzewnice powietrza (rozdz. 3.4.3-2)
Dipl.-Ing. Th. Altmüller, Oberhausen:
- Badania urządzeń HKK (rozdz. 1.11.4-7) (współpraca Dipl.-Ing., Dipl.-Wirtsch.-Ing. M. Schmitz)
- Urządzenia zabezpieczające (rozdz. 2.2.2-1.3, -2.1.3, -2.3.x)(współpraca Dipl.-Ing. E. Staß)
- Naczynia rozszerzalne i stabilizujące ciśnienie (rozdz. 2.3.6-5)
Dr.-Ing. H.-U. Amberg, Köln:
- Akumulatory chłodu (rozdz. 5.6.4)
Zespół autorów:
Dipl.-Ing. J. Grodt, Dipl.Ing. C. Halper, Dipl.-Ing. A. Jeromin,Dipl.-Ing. oec. L. Lucks, Hamburg:
- Zbiorniki i instalacje oleju (rozdz. 2.3.2-2)
Dr.-Ing. Udo Peter Banck, Darmstadt:
- Laboratoria (rozdz. 3.6.8-2)
Dipl.-Ing. Ch. Bremer, München:
- Nawilżacze powietrza (rozdz. 3.3.4-1)
Prof. Dr.-Ing. U. Busweiler, Darmstadt:
- Termicznie aktywne powierzchnie (rozdz. 3.2.3)
- Klimatyzacja oparta o sorpcję (rozdz. 3.4.3-1)
Dipl.-Ing. H.-M. Breiden, Dossenheim:
- Ogrzewanie kościołów (rozdz. 2.5.6-3)
Dr. agr. H. Cielejewski, Münster:
- Obiekty hodowlane (rozdz. 3.6.10-3)
Dipl.-Ing. Claus Decker, Emmerich:
- Proces adsorpcyjny (rozdz. 5.2.4)
Dipl.-Ing. F. Dehli, Wald-Michelbach:
- Odzyskiwanie ciepła (rozdz. 3.3.8)
Prof. Dr.-Ing. R. Detzer, Hamburg:
- Fabryki (rozdz. 3.6.8-1)
- Kuchnie (rozdz. 3.6.11-1)
Dr. rer. nat. J. W. Erning, Berlin:
- Ochrona przed korozją i kamieniem (rozdz. 1.10)
Prof. Dr.-Ing. K. Fitzner, Berlin:
Dipl.-Ing. U. Flohren, Köln:
- Gazowe urządzenia grzejne (rozdz. 2.2.1-6)
Dipl.-Ing. V. Gräff, Essen:
- Wymagania dot. ogrzewań (rozdz. 2.1)
Dr.-Ing. C. Händel, Bönningheim:
Prof. Dr.-Ing. G. Hauser, München:
- Podstawy fizyki budowli (rozdz. 1.12)
- Komentarz do rozporządzenia o oszczędności energii (rozdz. 6.1.5-2) (współpraca Dr.-Ing. A. Maas i Dipl.-Ing. K. Höttges)
Dipl.-Ing., Dr.-Ing. M. Heimann, Dortmund:
- Systemy grzewcze z kolektorami słonecznymi i innymi absorberami (rozdz. 2.2.2-5)
Dr.-Ing. R. T. Hellwig, Holzkirchen:
- Podstawy higieniczne (rozdz. 1.2) (współpraca Prof. Dr. B. W. Olesen)
Dr.-Ing. St. Herrmann, Waiblingen:
Dipl.-Ing. K. Höttges, Stuttgart:
- Komentarz do rozporządzenia o oszczędności energii (rozdz. 6.1.5-2) (współpraca Dr.-Ing.A. Maas i Prof. Dr.-Ing. G. Hauser)
Dipl.-Ing. G. Hunnekuhl, Dortmund:
Dr.-Ing. K. Jagnow, Wernigerode:
- Płaszczyzny grzejne (rozdz. 2.3.8)
- Obliczanie i projektowanie ogrzewań (rozdz. 2.4 do 2.4.2)
- Projektowanie ogrzewań pomieszczeń (rozdz. 2.4.4.)
- Koszty ogrzewania i ciepłej wody (rozdz. 2.6) (współpraca Prof. Dr.-Ing. D. Wolff)
Dr.-Ing. F. J. Josfeld, Essen:
- Gospodarka energetyczna (rozdz. 2.2.3-2)(współpraca Dipl.-Ing. Th. Tech)
Dr.-Ing. Th. Kettner, Dortmund:
- Przewody wody grzejnej (rozdz. 2.4.3-1)
Dr.-Ing. A. Keune, Bargteheide:
- Higieniczne wymagania dotyczące urządzeń wentylacyjnych wg VDI 6022 (rozdz. 1.2.5-5)
Dipl.-Ing. Michael Kopplin, Pinneberg:
Dr.-Ing. A. Maas, München:
- Komentarz do rozporządzenia o oszczędności energii (rozdz. 6.1.5-2) (współpraca Prof. Dr.-Ing. G. Hauser i Dipl.-Ing. K. Höttges)
Dip.-Ing. D. Makulla, Köln:
- Podstawy pomiarów (rozdz. 1.6)
Dr.-Ing. J. Masuch, Benningen:
- Podstawy meteorologiczne (rozdz. 1.1)
Dr.-Ing. G. Meier-Wiechert, Allendorf:
- Wytwarzanie ciepła (kotły) (rozdz. 2.3.1)
Dr.-Ing. R. Miller, Düsseldorf:
- Facility Management – projektowanie, budowa i eksploatacja (rozdz. 1.11)
Dr.-Ing. H. Neumann, Esslingen:
- Elektryczne ogrzewanie pomieszczeń (rozdz. 2.2.1-7)
- Centralne elektryczne wytwarzanie ciepła (rozdz. 2.3.1-2.6)
Prof. Dr. B. W. Olesen, DK-Lyngby:
- Podstawy higieniczne (rozdz. 1.2) (współpraca Dr.-Ing. R. T. Hellwig)
Dr.-Ing. D. Pfannstiel, Breitenbach a. H.:
- Pomiary i regulacja ogrzewań (rozdz. 2.3.7)
- Pomiary i regulacja ogrzewań w klimatyzacji (rozdz. 3.3.7)
Prof. Dr. sc. techn. A. Reinhart, Lindau:
Dr.-Ing. M. Renz, Stuttgart:
- Technika czystych pomieszczeń (rozdz. 3.6.8-6)
Dr.-Ing. J. Röben, Mülheim a. d. R.:
- Kryte baseny pływackie (rozdz. 2.2.2-4.6.2a i 3.6.9-1)
Prof. Dipl.-Ing. K. Rudat, Berlin:
- Zaopatrzenie w ciepłą wodę (rozdz. 4)
Dr.-Ing. K. Schiefelbein, Holzminden:
- Systemy ogrzewcze z pompami ciepła (rozdz. 2.2.2-4)
Dipl.-Ing., Dipl.-Wirtsch.-Ing. M. Schmitz, Essen:
- Badania urządzeń ogrzewczych i klimatyzacyjnych (rozdz. 1.11.4-7) (współpraca Dipl.-Ing. Th. Altmüller)
Dipl.-Phys. Dr.-Ing. Ph. Schramek:
- Podstawy gospodarki energetycznej (rozdz. 1.8)
Prof. Dr.-Ing. M. Schulz, Weimar:
- Inwestor, architekt i inżynier specjalista – od projektu do realizacji (rozdz. 1.11.3)
- Koszty eksploatacyjne (rozdz. 1.11.4-10)
Dipl. Wirtsch.-Ing. J. Schütze, Pinneberg:
Dr.-Ing. F. Sodec, Bergisch Gladbach:
- Rozdział powietrza (3.3.5)
Dipl.-Ing., Dipl.-Wirtsch.-Ing. W. Solfrian, Essen:
- Koszty i wyliczenia opłacalności ekonomicznej (rozdz. 1.11.2)
Dipl.-Ing. E. Staß, Jülich:
- Zabezpieczenia (rozdz. 2.2.2-1.3, -2.1.3, -2.3.4)
- Naczynia rozszerzalne i stabilizujące ciśnienie ( rozdz. 2.3.6-5) (współpraca Dipl.-Ing. Th. Altmüller)
Dr.-Ing. D. Stehmeier, Langenhagen:
- Pomiar sadzy (1.6.10-3)
- Rozporządzenie o małych i średnich kotłowniach (rozdz. 1.9.4-2)
- Kominki (rozdz. 2.2.1-1)
- Kominy (rozdz.2.3.1-2.5)
- Odprowadzenie spalin z kotłów grzewczych (rozdz. 2.3.1-2.2.6)
- Odprowadzenie spalin (rozdz. 2.3.3)
- Wymagania budowlane dot. ogrzewań (rozdz. 2.5.1-2 do -2.3)
Dipl.-Ing. T. Tech, Essen:
- Gospodarka elektrociepłowni (rozdz. 2.2.3-2)(współpraca Dr.-Ing. F. J. Josfeld)
Dipl.-Ing. L. Thien, Steinfurt:
- Paliwa odnawialne (rozdz. 1.3.6-4)
U. Tomaschek, Düsseldorf:
- Przewody z miedzi (rozdz. 2.3.4-2)
Dipl.-Ing. G. Trenkowitz, Gorxheimertal:
- Charakterystyki urządzeń (rozdz. 1.4.10)
H. Twachtmann, Bremen:
- Wyposażenie przewodów rurowych (rozdz. 2.3.5)
- Przewody pary i kondensatu (rozdz. 2.4.3-2)
Dr.-Ing. P. Vogel, Dresden:
- Ochrona środowiska (rozdz. 1.9)
- Odciągi przemysłowe (rozdz. 3.7)
Prof. Dipl.-Ing. W. A. Voltz, Hamburg:
- Ochrona przeciwpożarowa (rozdz. 3.3.9)
W. Wagner, St. Leon-Rot:
- Rury stalowe (rozdz. 2.3.4-1)
Dipl.-Ing. M. Werner, Aachen:
- Symulacja (rozdz. 1.11.5)
Dr.-Ing. habil. St. Wirth, Karlsruhe:
- Urządzenia do ochrony przed korozją i kamieniem (rozdz. 2.3.9 i 4.3.6)
- Wentylacja mieszkań (rozdz. 3.6.2-1)
Prof. Dr.-Ing. D. Wolff, Wolfenbüttel:
- Ogrzewanie pomieszczeń (rozdz. 2.3.8)
- Obliczanie obciążenia cieplnego (rozdz. 2.4.2)
- Rozwiązania ogrzewań pomieszczeń (rozdz. 2.4.4)
- Koszty ogrzewania i ciepłej wody (rozdz. 2.6)(współpraca Dr.-Ing. K. Jagnow)
Wszystkim Państwu, w tym wielkiej liczbie czytelników, którzy przysłali propozycje poprawek oraz Firmom - za udostępnienie zdjęć, należą się serdeczne podziękowania.
Kolejne podziękowania składam na ręce członków Rady Programowej, którą stanowili: Prof. Dipl.-Ing. W. Burkhardt, Gröbenzell, Dr.-Ing. H. Feurich, Berlin, Prof. Dr.-Ing. F. Steimle, Essen - za współpracę redakcyjną i pomoc merytoryczną.
"Recknagel" wcześniej był kilkakrotnie tłumaczony na języki: francuski, grecki, serbsko-chorwacki, polski, słowacki, hiszpański, turecki i węgierski. Ostatnie: 65. wydanie – na hiszpański, 66. wydanie – na polski, części 66. – na francuski, 67. – na serbsko-chorwacki i turecki, 69. – na węgierski, 70. – na serbsko-chorwacki. Ta książka nadal winna stanowić ważną i aktualną pomoc dla nowo wstępujących oraz dla pracujących od wielu lat w tej dziedzinie techniki. Dlatego chętnie przyjmujemy uwagi od Państwa. By ułatwić przekazywanie informacji o pożądanych usprawnieniach oraz błędach, załączono do książki kartkę pocztową. Z góry składamy podziękowania wszystkim piszącym do nas.
Dorsten, Wrzesień 2006
Ernst-Rudolf Schramek
Copyrights © Recknagel. Kompendium wiedzy "Ogrzewnictwo Klimatyzacja Ciepła woda Chłodnictwo" ISBN 978-83-92683-36-0